Passend examineren in het vo, vavo en vso

In opdracht van het Ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap onderzocht KBA Nijmegen hoe scholen gebruikmaken van de mogelijkheden voor passend examineren en welke informatie- en ondersteuningsbehoefte zij daarbij hebben. Het rapport is inmiddels door de minister aangeboden aan de Tweede Kamer.

Passend examineren maakt het mogelijk dat leerlingen met een ondersteuningsbehoefte examen doen op een manier die aansluit bij hun behoeften, zonder afbreuk te doen aan de waarde en vergelijkbaarheid van het diploma.

Uit het onderzoek blijkt dat scholen over het algemeen goed bekend zijn met de mogelijkheden voor passend examineren en deze in toenemende mate benutten. Vooral aanpassingen in tijd, hulpmiddelen, toegankelijkheid, planning en afnamecondities behoren inmiddels voor veel scholen tot de gangbare praktijk. Tegelijkertijd wordt de ruimte voor maatwerk, met name binnen het schoolexamen, nog niet altijd volledig benut.

De belangrijkste belemmeringen liggen niet zozeer in de regelgeving, maar in de praktische uitvoerbaarheid. Scholen noemen onder meer tijdsdruk, personele capaciteit, beschikbare faciliteiten en onzekerheid over de interpretatie van regelgeving als factoren die passende aanpassingen soms in de weg staan.

Daarnaast laat het onderzoek zien dat scholen behoefte hebben aan meer houvast, over toepassing van passend examineren in de praktijk. Met name rond aangepaste Programma’s van Toetsing en Afsluiting (PTA’s) en de deskundigenverklaring leven vragen over de mogelijkheden en de toepassing binnen de wettelijke kaders. Er is een duidelijke vraag naar één centraal, gezaghebbend informatiepunt met actuele en eenduidige informatie, aangevuld met concrete praktijkvoorbeelden, heldere richtlijnen en ondersteuning bij de professionele afwegingen die passend examineren vraagt.

 

Hieronder is het rapport te downloaden

Auteurs: drs. Annet Jager, Rita Kennis MSc, Britt Visser MSc

Lees ook

leerprestaties

Evaluatie co-creatielabs Ontwikkelkracht

drs. Bianca Leest

Geplaatst op 3 september 2026 Lees publicatie
onderwijs

Verkenning afschaffing TLV praktijkonderwijs

Rita Kennis MSc

Geplaatst op 3 september 2026 Lees publicatie

Op de hoogte blijven?

Inschrijven nieuwsbrief